Ο ΠΑΤΡΙΩΤΙΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΚΑΤΑΦΥΓΙΟ ΤΩΝ ΚΑΙΡΟΣΚΟΠΩΝ

Η χαρά του καιροσκόπου είναι ο πατριωτισμός. Πατριωτισμός, ναι, αυτή η έννοια περί ποιος την έχει μεγαλύτερη...την αγάπη για την πατρίδα σε σχέση με τον άλλον. Υπό μια σημαία μπορούν να μπουν οι εργαζόμενοι, οι τραπεζίτες, οι πολιτικοί, οι αριστεροί και οι δεξιοί. 

Read More

"ΟΛΟΙ ΤΑ ΙΔΙΑ ΕΙΝΑΙ"

Το κίνημα των πλατειών μοιάζει σαν καλοκαιρινή ανάμνηση, από αυτές που τα πρωτοβρόχια παίρνουν μακρυά. Πολλοί τότε, εξέφραζαν την άποψη ότι όλοι οι πολιτικοί "τα ίδια είναι", και "να φύγουν όλοι". Τώρα που κυβερνάει τραπεζίτης, ο οποίος δεν είναι πολιτικός -όπως ο ίδιος δήλωσε- φαντάζομαι ότι το θέμα μπερδεύεται γι' αυτούς που είχαν συγκεκριμένη οπτική για τους πολιτικούς. 

Read More

ΤΟ ΔΟΓΜΑ ΤΟΥ ΕΝΟΣ

Σχεδόν όλες οι ιδεολογίες και τα πολιτικά μορφώματα, από τον μαρξισμό ως την μοναρχία, τοποθετούν στο κέντρο του ενδιαφέροντος τον ηγέτη. Τον έναν που επιδρά με τον λαό, που διαμορφώνει και διαμορφώνεται από αυτόν. Ή του ηγέτη που έρχεται ως...απεσταλμένος του Θεού. Και στις δύο περιπτώσεις ο ηγέτης, λειτουργεί πάνω από την κοινωνία και a priori για το καλό της. Είτε λοιπόν ο ηγέτης υπηρετεί τον Θεό, είτε την Ιστορία, το θέμα είναι ότι πουθενά δεν αναφέρονται οι λαϊκές δυνάμεις, ως κινητήριοι μοχλοί. 

Read More

Ο ΝΕΟΝΑΖΙΣΜΟΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ

Ο Μάνος Χατζιδάκις ήταν ιδιαίτερα θορυβημένος από την άνοδο των ακροδεξιών κομμάτων, των νεοναζιστικών ομάδων και των εθνικιστικών ιδεών κατά τις αρχές της δεκαετίας του ’90 – ο ίδιος είχε ζήσει στο πετσί του και τον ναζισμό και την εθνικοφροσύνη και τον φασισμό και τον λαϊκισμό και την ιδεολογική βία. Έτσι τον Φεβρουάριο 1993, λίγους μήνες πριν τον θάνατό του, αφιέρωσε την συναυλία της Ορχήστρας των Χρωμάτων με έργα Βάιλ, Λιστ και Μπάρτον εναντίον του Νεοναζισμού. Κατέγραψε τις σκέψεις και τις ανησυχίες του στο κείμενο που ακολουθεί και προοριζόταν για το πρόγραμμα της συναυλίας, αλλά σε μια προσπάθεια να ευαισθητοποιηθούν όσο το δυνατόν περισσότεροι συμπολίτες μας δημοσιεύτηκε και στην Ελευθεροτυπία. Μετά τα γεγονότα της Νορβηγίας και, κυρίως, μετά τις ερμηνείες που  δόθηκαν και δίνονται, θεώρησα απαραίτητο να ανεβάσω αυτό το παλιό κείμενο. Όχι βέβαια γιατί πιστεύω ότι ο Χατζιδάκις κατέχει την υπέρτατη αλήθεια ή ότι ο λόγος του είναι Ευαγγέλιο. Αλλά γιατί, νομίζω, ότι το κείμενο αυτό αποτελεί μια στέρεα βάση, μια εξαιρετική αφετηρία, για να προβληματιστούμε και να συζητήσουμε.

Read More

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣTIKA TOY ΦΑΣΙΣΜΟΥ

«Στο δεύτερο μισό του 20ου αιώνα, αποτελεί μια κοινή πρακτική των σοβαρών μελετητών, να κατατάσσουν τις κυριότερες δυνάμεις του αυταρχικού εθνικισμού στην Ευρώπη υπό την κατηγορία της «ριζοσπαστικής Δεξιάς». Η ανάγκη προσαρμογής σε μια θεμελιακή διαφορετική κατάσταση σήμαινε ότι αυτές οι ομάδες, οι οποίες ελπίζουν ότι μπορούν να κερδίσουν κάποια θέση μέσω του ανταγωνιστικού εκλογικού παιχνιδιού στις σταθερές δημοκρατίες, έπρεπε να διαφοροποιήσουν σε μεγάλο βαθμό τις θέσεις τους, έτσι ώστε σε αντίθεση με τον ιστορικό φασισμό ή με τον πιο αυθεντικό νεοφασισμό, να δηλώνουν ανοικτά ότι βρίσκονται στην άκρα Δεξιά του πολιτικού φάσματος.  Στο βαθμό που τέτοιες ομάδες στρέφονται κυρίως εναντίον των μεταναστών, μπορούν να λειτουργήσουν μέσα στα πλαίσια του φιλελεύθερου κοινοβουλευτισμού».

Στάνλεϊ Πέιν, Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΦΑΣΙΣΜΟΥ, Νεοφασισμός: Ο Φασισμός του Μέλλοντος μας

Read More

Ο ΧΡΟΝΟΣ ΕΙΝΑΙ ΧΡΗΜΑ

Aυτή η κλισέ έκφραση κρύβει ένα νόημα που το έχουμε προσπεράσει, ένα στοιχείο δογματισμού. Οι πουριτανοί που έκτισαν αυτή την άρρωστη κοινωνία πιστεύουν πως ο άνθρωπος είναι από την φύση του κακός, οπότε δικαιολογείται η ύπαρξη μιας εξουσίας που να τον ελέγχει και να τον πιέζει. Οι θιασώτες αυτής της ιδέας είναι εκείνοι που αποθέωσαν την θρησκευτική λατρεία του χρήματος. Το κέρδος που έγινε θεμέλιος λίθος του καπιταλισμού εις βάρος του ανθρώπου. Τι σημαίνει όμως η φράση "ο χρόνος είναι χρήμα";

Read More

ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΩΝ "-ΙΣΜΩΝ"

Φασισμός, κομμουνισμός, σοσιαλισμός είναι έννοιες που αν και φαινομενικά διαφέρουν, στηρίζουν το ίδιο Σύστημα. Δίνουν απαντήσεις και λύσεις για τα ίδια ζητήματα, μιλώντας για τους ίδιους όρους και ερμηνεύοντας την ίδια κοινωνία από διαφορετική σκοπιά. Ακόμη κι ο αναρχισμός που τόσο έχει παρεξηγηθεί λόγω της ταύτισής του με όσους τα σπάνε, έχει αφομοιωθεί με τέτοιο τρόπο από το Σύστημα που τον χρησιμοποιεί για να νομιμοποιηθεί.

Read More

ΠΑΓΙΔΕΥΜΕΝΟΙ;

Αυτός ο κυνισμός που έχει ποτίσει ολόκληρη την ζωή μας, έχει μετατρέψει τους ανθρώπους να αντιμετωπίζουν κάποιες ανατρεπτικές θεωρίες για την επικρατούσα "τάξη και ηθική" ως "φιλοσοφίες". Αν τολμήσεις και εκφράσεις μια γνώμη που δεν χαιδεύει αυτιά και δίνει τροφή για σκέψη αντιμετωπίζεσαι ως "φιλόσοφος".

Read More

Ο ΠΙΣΤΟΣ

"Κι αν ακόμη δεν υπήρχε Θεός, θα έπρεπε να τον εφεύρουμε" -Βολταίρος

" Έχω φτάσει να πιστεύω ότι ολόκληρος ο κόσμος είναι ένα αίνιγμα, ένα άκακο αίνιγμα που γίνεται τρομερό λόγω της δικής μας μανιώδους προσπάθειας να το ερμηνεύσουμε σαν να είχε δήθεν κάποια βαθύτερη αλήθεια."- Uberto Eco

"H Θρησκεία είναι νεύρωση." - Freud

"Η θρησκεία θεωρείται από το λαό αληθινή, από τους σοφούς ψεύτικη και από τους ηγεμόνες χρήσιμη."- Σενέκας

"Η κοινωνία δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς την οικονομική ανισότητα, και η οικονομική ανισότητα δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς τη θρησκεία." -Ναπολέων

"Η λέξη χριστιανισμός περιέχει κάποια παρανόηση, γιατί ουσιαστικά υπήρξε μόνο ένας χριστιανός, αλλά κι εκείνος πέθανε πάνω στο σταυρό."-Νίτσε

Read More

ΤΑΜΠΕΛΕΣ

Λοιπόν, είναι τελικά πολύ εύκολο να μιλάμε για την θεωρητική μας αντίδραση απέναντι σε ζητήματα που δεν μας απασχολούν και δεν μας αγγίζουν. Είναι εύκολο να γίνουμε δάσκαλοι που διδάσκουμε και νόμο δεν κρατάμε, να ηθικολογούμε, να καταδικάζουμε και να φτάνουμε σε πλατιά και απόλυτα συμπεράσματα…μέχρι που κάτι θα μας αγγίξει.

Read More

Η ΕΥΛΟΓΗΜΕΝΗ ΠΡΟΒΛΕΨΙΜΟΤΗΤΑ

Γνώμες του μέσου όρου. Διανοητικός ιός που αναπαράγει τον συντηρητισμό σε όσους μας πουλάνε γνώσεις, νομοσχέδια, διασκέδαση, μουσική, γυαλιστερές σελίδες περιοδικών και όνειρα κάποιων άλλων ως δικά μας. Μεταδίδονται και στέλνονται στα σπίτια όλων μας συσκευασμένα λόγω του μηχανοποιημένου πολιτισμού μας. Μας μιλάνε για την "κοινή γνώμη" η οποία είναι μια πόρνη που ικανοποιεί όλα τα βίτσια, αλλά δεν ξεχωρίζει κανέναν. Οι φανατικοί την έχουν στο κρεβάτι τους λίγο παραπάνω αλλά ποτέ δεν την κατακτούν. Η κοινή γνώμη είναι μια απάτη, μια βολική εξήγηση αφού δεν έχουμε όλοι συμμετοχή και πρόσβαση στα ίδια και σε όλα τα κανάλια πληροφοριών.

Read More

ΣΤΟΝ ΘΕΟ ΠΟΥ ΠΙΣΤΕΥΟΥΜΕ

Ποτισμένοι απ' τον υλισμό, προσκολλημένοι στις επιθυμίες μας που τις μεταφράσαμε ως καταναλωτικές ανάγκες. Συνεχώς μαζεύουμε αντικείμενα γύρω μας και ως άτομα και ως συλλογικότητες (κράτη, κοινωνία). Δεν μπορούμε να βρούμε μια εναλλακτική επιλογή ή καλύτερα αρνούμαστε να δούμε πως υπάρχει.  Το (αυτο-)καταστροφικό μοντέλο υλικής ευδαιμονίας θεριεύει μέσα από τις διαφημίσεις και την μόδα, κι έχουμε την ψευδαίσθηση πως πρέπει να ζούμε μέσα σε διαφημίσεις, όπου τα χαμόγελα είναι λευκά, οι οικογένειες τρώνε πρωινό ευτυχισμένες και όλα γύρω είναι συνθετικά. Τα υλικά με τα οποία φτιάχνουμε την καθημερινότητά μας έγιναν κι αυτά συνθετικά. Ζούμε μέσα σε μια προσομοίωση. Δεν αντέχουμε χωρίς τις επώνυμες μάρκες, την τελευταία λέξη της τεχνολογίας και την διαρκή ενημέρωση σχετικά με την οποιαδήποτε άχρηστη πληροφορία. Ακόμη κι η θλίψη, η μιζέρια αν έχουν πάνω τους το σήμα γνωστής φίρμας είναι ελκυστικές.

Read More

ΔΟΓΜΑΤΙΣΜΟΣ: Η ΚΟΛΛΑ ΤΗΣ ΕΞΟΥΣΙΑΣ

Ο κόσμος μας έχει πέσει στην παγίδα του δυαδικού τρόπου σκέψης. Σε πολιτική, θρησκεία, ιδεολογίες, στην αισθητική, στον καθημερινό λόγο, στην ενημέρωση και διακίνηση πληροφορίας, στις σχέσεις, παντού! Έτσι παγιδευόμαστε στα δίχτυα του δογματισμού, κατασκευάζοντας στρατόπεδα, ακόμη και δόγματα αντιδογματισμού! Με τον όρο δόγμα εννοούμε την θεμελιώδη αρχή ενός θρησκευτικού, φιλοσοφικού, ακόμη και πολιτικού συστήματος. Η αρχή αυτή παραμένει αναμφισβήτητη από τους οπαδούς του εκάστοτε συστήματος και την αποδέχονται ως αποκλειστική αλήθεια. Στο κάθε δόγμα ο κύριος νοηματικός πυρήνας δεν επιδέχεται απόδειξη απέναντι στην αντικειμενική πραγματικότητα.

Read More

Ο ΜΑΘΗΤΗΣ ΤΗΣ ΑΓΝΟΙΑΣ

Εκεί, λοιπόν που συζητάς, που πασχίζεις να παρουσιάσεις την άποψή σου, έτσι ώστε να μη δείχνει έωλη ή δογματική, να ’σου ξεφυτρώνει στη μέση ο μάγκας, ο θυμόσοφος σου πετάει δέκα αφορισμούς και σ’ αφήνει σύξυλο. Έτσι χωρίς στοιχειώδεις ενδείξεις, χωρίς διόλου επιχειρήματα. Δίχως επαγωγική ή αναγωγική μέθοδο. Χωρίς φιλοσοφικό στοχασμό. Δέκα αφορισμοί μονάχα, ατάκτως ερριμένοι, και το ζήτημα ελύθη. Έτσι σου "αποδεικνύει"ότι δεν πρέπει μεν να είσαι ρατσιστής, αλλά…ούτε και πολύ αντιρατσιστής! Είναι κακό πράγμα ο εθνικισμός, αλλά και βλακεία το να μην πληρώνεις με το ίδιο νόμισμα τον εθνικισμό των άλλων. Βασικά, πρέπει να ‘σαι λίγο, αλλά και τίποτα απ’ όλα. Ρωτάς που βασίζει αυτές τις απόψεις το και σε αποστομώνει: "αφού όλα είναι σχετικά", λέει, "κι αφού ο άνθρωπος έχει όρια, όλα τα ανθρώπινα έχουν όρια". Έχει όρια η Πολιτική, η Τέχνη, η Θρησκεία, η Φιλοσοφία. Έχει όρια η Ηθική, η Επιστήμη, η Ιδεολογία. Έχουν όρια και τα Όνειρα, ακόμη και η Ου-τοπία.Τον κοιτάς σαν αποβλακωμένος.

Read More

ΤΟ ΔΟΓΜΑ ΤΟΥ ΚΑΚΟΥ

Η δογματική αντιμετώπιση των περισσότερων από τους τομείς της κοινωνικής ζωής είναι παραπάνω από εμφανής. Δόγματα πολιτικά, θρησκευτικά, ιδεολογικά, επιστημονικά, γνωσιακά, αισθητικά, τηλεοπτικά, δόγματα αντιδογματισμού! Άνθρωποι που πολεμούν δόγματα κρυμμένοι πίσω από τα δικά τους δόγματα, άνθρωποι που παγιδεύουν την Γνώση στον δικό τους μικρόκοσμο μετατρέποντάς την σε λιμνάζοντα νερά. Η Γνώση βέβαια δεν ανήκει σε κανέναν και οφείλει να παραμένει ελεύθερη και προσιτή σε όλους. Πολλοί άνθρωποι νομίζουν πως η δική τους άποψη είναι η μόνη σωστή, αρνούνται ν' ακούσουν μια άλλη οπτική, κλείνουν τα κανάλια του νου τους, δυσκολεύονται να δεχθούν διαφορετικές απόψεις, πολλές φορές αναγορεύονται ως "ειδικοί". Βέβαια η Γνώση δεν είναι στατική, ούτε μια κάψουλα που την καταπίνεις για να την αποκτήσεις. Χρειάζεται να έρθεις σε αλληλεπίδραση με τους άλλους και το περιβάλλον, δεν κρύβεται μόνο στα βιβλία, ούτε σε κάποιο εργαστήριο, ούτε φυσικά την διδάσκει κανένας θεός. Βέβαια, υπάρχουν αρκετοί "gatekeepers" που προσπαθούν να ελέγχουν τις πληροφορίες και να δίνουν την "επίσημη εκδοχή". Οι πιστοί ακόλουθοι των επίσημων εκδοχών βέβαια δεσμεύουν την αντίληψή τους στερούμενοι την ευκαιρία να ρίξουν κάποια οχυρά γύρω από το μυαλό τους.

Read More

ΟΙ ΚΟΥΣΤΟΥΜΑΝΘΡΩΠΟΙ

Ηλικία 30-35 με μικρές αποκλίσεις. Καθημερινά γυμναστήριο, εργασία σε εταιρεία με trendy όνομα, κάνει το μεταπτυχιακό του για χρόνια, εξαρτιέται από τους γονείς του αλλά τους κατηγορεί για μιζέρια, έχει "άποψη" επί παντός επιστητού χωρίς να τον ενδιαφέρει η πολιτική, μπορεί να ασχοληθεί με το τελευταίο οικονομικό σκάνδαλο αλλά και με τα τελευταία κουτσομπολιά. Είναι πολιτικά ορθός όσο δεν πάει και για διασκέδαση προτιμάει μέρη στο Κολωνάκι ή "hot" ονόματα της πίστας, και φυσικά σε μαγαζιά που υποδεικνύουν τα "in" περιοδικά.

Read More

ΕΙΣΑΙ ΜΑΖΙ ΜΑΣ Ή ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΜΑΣ;

Υπάρχουν πολλών ειδών διανοητικοί ιοί. Είναι αυτοί που παρασιτούν στο νου μας, ελέγχουν το θυμικό μας και μας μεταμορφώνουν σε υποχείριά τους. Κολλάνε όχι με την επαφή, όχι με σωματικά υγρά, όχι μέσω αέρα, ούτε με μολυσμένο νερό. Στην εποχή μας, στην χώρα μας υπάρχουν διαχωρισμοί μεταξύ "κουλτουριάρηδων" και "υπερπατριωτών".

Read More